Konferans: “The EU-Turkish Relationship and Its Importance for The Balkans” Prof.Dr.Albert Maes (12 Nisan 2012)

Yugoslavya’nın parçalanışının hemen ardından Saraybosna’da çeşitli yerler bombalanmıştır. Bu yerlere dikkat çekmek gerekirse, bir toplumun hafızası olan kütüphaneler bombalanmıştır. Bombalamanın nedeni, ulusal bilincin yok edilmesinin istenilmesidir. Sırpların saldırıları ile ülkenin milli kütüphanesi yakıldı. Gazi Hüsrev Bey Kütüphanesi ise çalışanların büyük fedakarlıklarıyla kurtulabildi. Salih Muvekkit’in yazdığı Tarih-i Bosna kitabının hikayesi ise çok farklıdır.

Saraybosna bölgesine olan Osmanlı akınlarını 1415 tarihinden sonra arttığını gözlemlemekteyiz. bu akınlardan sonra bölgede ilk fetih 1428-35 tarihinde Hodidjed oldu. Bölgenin tamamının fethedilmesi 1448′e denk gelmektedir. Bölge güçlü bir uç merkezi haline getirilerek voyvoda ünvanı taşıyacak olan İshak Bey’in emrine verilmiştir. İshak Bey’nın ardından oğlu İsa Bey görev almıştır. Her iki yönetici de bölgenin imarında ve kontrolünde önemli bir etkisi olmuştur.

Saraybosna, en büyük gelişimini Gazi Hüsrev Bey döneminde gerçekleştirdi. Anne tarafından II. Beyazıd’ın torunu olan Gazi Hüsrev Bey, Bosna Sancağı’nda uzun bir süre görev yapmakla beraber bir kereden fazla bu memuriyeti üstlendi.  1521 -41 yılları arasında üç defa Bosna Sancak Beyliği’ne getirilen Gazi Hüsrev Bey, Saraybosna’nın bir Türk – İslam şehri olmasını sağladı. Medrese ve külliye’nin yanında bugün oldukça büyük bir önemi olan Gazi Hüsrev Bey Kütüphanesi’ni kurdu.

Sırplar’ın bu şehre saldırmalarında ilk hedefi Türk izleri taşıyan eserler ve kütüphaneler oldu. Gazi Hüsrev Bey Kütüphanesi çalışanları ise canlarını tehlikeye atarak kitapları korumaya çalışmışlardır.

Bosna’nın ve Balkanlar’ın tarihi bizim de tarihimizdir ve araştırılması çeşitli farklılıkların görülmesi gerekir.

Etiketler: 1992 Savaşı, Gazi Hüsrev Bey Kütüphanesi, Saraybosna